Upadłość małżonka a majątek wspólny

upadłość małżonka a majątek wspólny

Wielu Dłużników żyje w związkach małżeńskich i ma swoje rodziny. Często to właśnie dobro rodziny jest powodem decyzji o ogłoszeniu upadłości. Chodzi o majątek, o utrzymanie, o życie bez strachu przed komornikiem. Jak wiemy, majątek upadłego staje się masą upadłości. Okazuje się, że nie tylko ten majątek. Wszystkim chyba wiadomo, że z chwilą zawarcia związku małżeńskiego między małżonkami powstaje ustrój wspólności majątkowej. Zgodnie z kodeksem rodzinnym i opiekuńczym, wspólny majątek obejmuje “przedmioty majątkowe nabyte w czasie jego trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich”. Co dzieje się ze wspólnymi dobrami po ogłoszeniu upadłości męża lub żony? Upadłość jednego z małżonków a majątek wspólny – czy ustawa widzi tu jakiś związek?

Niektórzy Dłużnicy są przekonani, że mają sprytny plan. W uproszczeniu, wyobraźmy sobie pewną sytuację. Małżonkowie Kowalscy tworzą ustrój wspólności majątkowej małżeńskiej. Oboje zarabiają i przez 10 wspólnych lat zgromadzili już co nieco – samochody, antyki, oszczędności. Pan Kowalski posiada bardzo wiele długów i nie jest w stanie ich spłacać. Chce ogłosić upadłość konsumencką i sądzi, że w ten sposób pozbędzie się długów, a majątek wspólny zostanie nienaruszony. Plan idealny, prawda? Idealny, ale nierealny.

Upadłość małżonka a majątek wspólny

Zgodnie bowiem z art. 124 Prawa Upadłościowego z dniem ogłoszenia upadłości konsumenckiej jednego z małżonków powstaje między nimi rozdzielność majątkowa, a majątek wspólny wchodzi do masy upadłości. Od tej chwili podział tego majątku jest niedopuszczalny. Powyższy skutek powstaje bez względu na to, czy postępowanie upadłościowe jest prowadzone z możliwością zawarcia układu, czy też obejmuje likwidację majątku. Rozdzielność majątkowa powstaje z mocy samego prawa i nawet samo postanowienie będzie o tym milczeć.

Czy zawsze?

Przepis ten, co do zasady nie dotyczy przypadków wcześniejszego ustania wspólności. Nieistniejąca wspólność nie może ustać po raz drugi. Do masy upadłości nie wchodzą także przedmioty służące wyłącznie małżonkowi upadłego do prowadzenia działalności gospodarczej lub zawodowej, choćby były objęte majątkową wspólnością małżeńską. Nie dotyczy to jednak przedmiotów majątkowych nabytych do majątku wspólnego w ciągu dwóch lat przed dniem złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości.

O nieco innych sytuacjach dotyczących majątku wspólnego małżonków stanowią kolejne dwa przepisy ustawy. Czym innym jest bowiem ustanie wspólności majątkowej małżeńskiej z chwilą ogłoszenia upadłości jednego z małżonków, a czym innym bezskuteczność umów majątkowych wobec masy lub rozdzielności ustanowionej orzeczeniem sądu.

Na zawsze?

Wprowadzona przymusowo rozdzielność majątkowa ustaje ex lege w wypadku umorzenia, zakończenia lub uchylenia postępowania upadłościowego. Zgodnie zaś z kodeksem rodzinnym i opiekuńczym, między małżonkami zawsze powstanie ustrój wspólności majątkowej.

Opisane skrótowo rozwiązania to niestety wyraz przyjętego przez Ustawodawcę trendu całego postępowania upadłościowego – zaspokojenia wierzycieli w jak największym stopniu. Zapis przypominający o ustaniu wspólności majątkowej małżeńskiej w chwili ogłoszenia upadłości jednego z małżonków znalazł się także w art. 53 kodeksu rodzinnego i opiekuńczego. Regulacje te są często przyczyną rezygnacji z upadłości konsumenckiej.

Emilia Marcinkowska
Podobne artykuły

Napisz komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *